Μια κριτική προσέγγιση στο διήγημα "Οι Ευνοούμενοι του Μίδα" του Τζακ Λόντον σε μετάφραση του Δημήτρη Δημόπουλου από τις εκδόσεις Vakxikon

2017-01-18 19:26

Είμαστε το αναπόφευκτο. Είμαστε το αποκύημα της βιομηχανικής και κοινωνικής αδικίας. Στρεφόμαστε ενάντια στην κοινωνία που μας δημιούργησε. Είμαστε τα επιτυχημένα σφάλματα της εποχής, οι πληγές ενός εξευτελισμένου πολιτισμού.

 

Ήταν στα 1901, όταν ο Τζακ Λόντον (συγγραφέας των αγαπημένων έργων O Ασπροδόντης και Το Κάλεσμα της Άγριας Φύσης) εξέδωσε το σύντομο διήγημα The Minions of Midas, το οποίο έχει αποδοθεί στα ελληνικά Οι Ευνοούμενοι του Μίδα. Στην αυγή του 20ου αιώνα, μέσα στο αναδυόμενο και πολλά υποσχόμενο αμερικανικό θαύμα – όνειρο. Μόνο που εν μέσω καπιταλιστικής κυριαρχίας ο -σοσιαλιστικών πλέον αντιλήψεων- Τζακ Λόντον είχε να πει κάτι πρωτότυπο και να καταγγείλει κάτι ιδιαίτερα επίφοβο να συμβεί. Έστω περιβαλλόμενο με ένα μανδύα ακραίας μυθοπλασίας. Τουλάχιστον έτσι φάνηκε τότε, για να αποδειχθεί ωστόσο αργότερα ότι δεν απείχε και τόσο πολύ η φαντασία του συγγραφέα από μια ζοφερή πραγματικότητα, ολοένα και πιο απειλητική.

Βρισκόμαστε στο Σικάγο, στα 1899. Ένας πολύ πλούσιος επιχειρηματίας, ο Ίμπεν Χέιλ, λαμβάνει μία επιστολή από μία οργάνωση που αυτοαποκαλείται Οι Ευνοούμενοι του Μίδα. Τα μέλη της απαιτούν από αυτόν 20 εκατομμύρια δολάρια, έως μια συγκεκριμένη ημερομηνία, διαφορετικά απειλούν ότι θα ξεκινήσουν να σκοτώνουν τυχαία επιλεγμένα θύματα. Ο επιχειρηματίας, πολύ σίγουρος για την ισχύ που η οικονομική του επιφάνεια του προσδίδει,  θα αγνοήσει την απειλή, ανοίγοντας έτσι έναν κύκλο αίματος, τον οποίο δεν θα κατορθώσει τελικά να αντιμετωπίσει, οδηγούμενος τελικά στην αυτοκτονία. Με τη διαθήκη του κληροδοτεί στον γραμματέα του Γουέιντ Άτσελερ (σχεδόν θετό του γιο) το σύνολο της περιουσίας του, καθιστώντας όμως έτσι αυτόν πλέον υπεύθυνο για τις δολοφονίες που θα συνεχιστούν. Όταν, κάτω από το βάρος των τύψεων, θα θέσει και αυτός τέλος στη ζωή του, αφού πρώτα μεταβιβάσει όλη την κληρονομηθείσα περιουσία -μαζί με την συνακόλουθη  ευθύνη-  στους φυσικούς αποδέκτες (τους γιους του Χέιλ), ο αφηγητής της ιστορίας θα λάβει μια επιστολή, στην οποία ο Άτσελερ του εκθέτει όλα τα δεδομένα από την αρχή που η οργάνωση αυτή έκανε την εμφάνισή της, παραθέτοντας και αποκόμματα από εφημερίδες αλλά και αντίγραφα των επιστολών που απηύθυναν οι δράστες των δολοφονιών στον Χέιλ. Ο λόγος που το κάνει αυτό αναφέρεται με σαφήνεια:

 

Αποτελεί πλέον ζήτημα της κοινωνίας που δέχεται τις άμεσες συνέπειες, και θα πράξω το καθήκον μου προτού αφήσω τον κόσμο τούτο, ενημερώνοντάς την για τον κίνδυνο. Τζον, ως τελευταία μου επιθυμία, σου ζητώ να δημοσιοποιήσεις τα πάντα. Μη φοβηθείς. Η μοίρα της ανθρωπότητας βρίσκεται στα χέρια σου. Ας τυπώσουν οι εφημερίδες εκατομμύρια αντίτυπα· ας μεταδοθεί παντού· όπου συναντιέται κόσμος και συζητά, ας το συζητά με φόβο και τρόμο. Και τότε ας αφυπνιστεί εντελώς,


η κοινωνία ας ξεσηκωθεί και ας απεμπολήσει αυτό το βδέλυγμα.

 

Ο συγγραφέας, με την άδεια που του δίνει ο λογοτεχνικός μανδύας, καθίσταται πλέον ο αγγελιαφόρος του μηνύματος, που προειδοποιεί για την κατάληξη που θα έχει δυνητικά η επισωρευμένη αδικία, συνώνυμη με τη φιλοσοφία του παντοδύναμου καπιταλιστικού συστήματος. Ποικίλες φυσικά προεκτάσεις θα μπορούσε ο σημερινός αποδέκτης αυτού του μακρινού μηνύματος να δει, καθώς και πολλές επιβεβαιώσεις αυτής της επινοημένης μυθοπλαστικά ιστορίας του Τζακ Λόντον να ανακαλύψει σε μια εποχή που η τρομοκρατία συχνά αποδεικνύει την ύπαρξη μιας παράλληλης λογικής με αυτή την επικρατούσα που κυβερνά τον σύνθετο κόσμο μας. Μοιάζει το κυρίαρχο σύστημα να έχει δημιουργήσει αναπόφευκτα τον αντίλογό του, που με τη σειρά του διεκδικεί μια θέση στο σκηνικό, με τη βούληση φυσικά της ανατροπής της κεντρικής εικόνας και της αλλαγής των ρόλων. Η αναδιανομή του πλούτου, που με κάπως παράδοξο τρόπο (στενά ωφελιμιστικό) ζητά εδώ η οργάνωση Οι ευνοούμενοι του Μίδα, αποτελεί πάγιο αίτημα των ξεσηκωμένων όπου γης. Το ευρηματικό σκίτσο του  Arthur Henry Young στο εξώφυλλο λέει πολλά. Ο σκοτεινός και ανελέητος κόσμος, του οποίου  την εικόνα αριστοτεχνικά μας μεταφέρει το συγκεκριμένο διήγημα, ίσως να μην απέχει και πολύ από τον κόσμο μέσα στον οποίο ζούμε ανυποψίαστοι και εφησυχάζοντες, μέχρι που κάποιο νέο χτύπημα μας αφυπνίζει και μας ανησυχεί. Πόσο δραστικά μπορεί η λογοτεχνία να  ανατέμνει την πραγματικότητα; Η υπερβολή που χρησιμοποιεί, προκειμένου να καθιστά κάθε φορά σαφή τα νοήματά της, έχει τη δυναμική να μας οδηγήσει σε μια θέαση του πραγματικού σκηνικού; Διαχρονικό το ερώτημα, ανακύπτει κάθε φορά που διαβάζοντας μια επινόηση λογοτεχνική αντιλαμβανόμαστε πως ο συγγραφέας επιχειρεί κάτι περισσότερο από την προσφορά της τέρψης γύρω από τις ιστορίες που αφηγείται. Καθίσταται, έτσι, η μυθοπλασία ευρηματική αποκάλυψη της αλήθειας. Και εδώ ο Τζακ Λόντον έχει βρει φλέβα χρυσού, με αυτό το εξαιρετικά σύντομο διήγημα, το οποίο με την αφηγηματική τεχνική της επιστολογραφίας κατορθώνει να δώσει μια ακόμα ενδιαφέρουσα διάσταση στην ιστορία του. Η αφήγηση αποκαλύπτει τι συμβαίνει, όταν όλα έχουν συντελεσθεί. Κανείς πλέον δεν μπορεί να παρέμβει και να ανατρέψει μια πτυχή του δράματος. Το μόνο που μπορεί να κάνει είναι να σκεφθεί τις διαστάσεις του προβλήματος, που φθάνει μέχρι τις μέρες μας χωρίς να διαφαίνεται πουθενά προτεινόμενη λύση. Ίσως η σημαντικότερη σκέψη που διαπερνά όλο το κείμενο να συμπυκνώνει το νόημά της στις παρακάτω λέξεις, με τις οποίες κλείνει η οργάνωση την τελευταία επιστολή της:

 

Στο παρόν κοινωνικό περιβάλλον ποιος από εμάς θα επιβιώσει; Εμείς θεωρούμε πως εμείς είμαστε οι ικανότεροι. Εσείς θεωρείτε πως εσείς είστε οι ικανότεροι. Το αποτέλεσμα ας το κρίνει ο χρόνος και ο νόμος.

 

Η φράση που ο Τζακ Λόντον χρησιμοποίησε είναι: survival of the fittest, υπονοώντας φυσικά την ικανότητα του καθενός να προσαρμόζεται στις συνθήκες και άρα να ετοιμάζεται καταλλήλως για να τις αντιμετωπίσει προς όφελός του. Μια αναμέτρηση, της οποίας την κατάληξη δεν είναι εύκολο κανείς να προδικάσει. Μέσα σε ένα μεταβαλλόμενο κόσμο, κάτω από συνθήκες υπό διαρκή διαμόρφωση, ίσως οι μόνες σταθερές να εντοπίζονται στον εξοπλισμό της μιας ή της άλλης πλευράς, προκειμένου να βρεθεί ετοιμοπόλεμη την κατάλληλη στιγμή. Έτσι, όμως, δεν θεραπεύονται τα κακώς κείμενα, μόνον αντιμετωπίζονται περιστασιακά και αναποτελεσματικά.

 

Υ.Γ. Το βιβλίο κυκλοφόρησε με αφορμή τα 100 χρόνια από τον θάνατο του ευφυούς συγγραφέα (ο Τζακ Λόντον πέθανε το 1916). Ο μεταφραστής του βιβλίου Δημήτρης Δημόπουλος, παράλληλα μετέφερε στη θεατρική σκηνή το διήγημα αυτό σε διασκευή και σκηνοθεσία δική του, στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης.

 

Για το BOOK TOUR, Διώνη Δημητριάδου.

https://meanoihtavivlia.blogspot.gr

Για το BOOK TOUR, Διώνη Δημητριάδου.

https://meanoihtavivlia.blogspot.gr

 

Η πολυαναμενόμενη συλλογή διηγημάτων 

της συγγραφέως-εκπαιδευτικού Διώνης Δημητριάδου.

Η έννοια του χρόνου, ασύλληπτη στην ουσία της, με τα μετρήσιμα χρονικά διαστήματα μόνο προσωπικά να εννοούνται. Γι' αυτό και ο μέσα χρόνος είναι και ο μόνος προσιτός. Μέσα του ζούμε και πάνω στις διαδρομές του πατάνε τα αβέβαια βήματά μας. Στο μεταξύ, ο χρόνος ο αληθινός τρέχει αδιάφορος για τη δική μας αντίληψη και εμείς μόνο στιγμές αποτυπώνουμε θεωρώντας πως έστω για λίγο πιάσαμε το νόημα. Μπορεί βέβαια όλο αυτό να είναι μια ψεύτικη αίσθηση του υπαρκτού, και ο χρόνος μόνο ως προσωπικός να βιώνεται. Σ' αυτής της μαγικής συμπαντικής απάτης την αίσθηση ακουμπούν αυτές οι μικρές ιστορίες. Κάποιες ελάχιστες σε έκταση, ίσως για να υπαινιχθούν την αξία της στιγμής που χάνεται ανεπαίσθητα, αν δεν προλάβεις να την κρατήσεις υγρή στο χέρι σου.

 

Αποκτήστε το άμεσα:
www.patakis.gr/viewshopproduct.aspx?id=733889

Μ' ένα βλέμμα κι ένα φιλί!

- Θεοφάνης Θεοφάνους
Σχεδιασμός εξωφύλλου - οπισθοφύλλου:
Βιβή Μαρκάτου
Ποίηση για μεγάλα παιδιά και εφήβους
Εργαστήριο συγγραφής-εκδόσεις Αλάτι
Τιμή: 10 ευρώ
ISBN: 978-618-85110-3-3
64 σελ.
 
Αποκτήστε το άμεσα από το ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο των εκδόσεων Αλάτι.
ή στείλτε email δηλώνοντας απλώς τ' όνομά σας, τον αριθμό αντιτύπων που επιθυμείτε κι εμείς θα επικοινωνήσουμε μαζί σας.
ekdoseisalati@gmail.com
 
* Οι πρώτες παραγγελίες θα συνοδεύονται από μία χειροποίητη καρδούλα - οριγκάμι σελιδοδείκτη

 

"Σχολή μαθητευόμενων ποιητών

Για εκπαιδευτικούς σχολικής ηλικίας

Τι θα έλεγα στους μαθητές μου"

Ένα ολότελα μαγικό ταξίδι στη χώρα της ποίησης.

Μυστικά, τεχνικές και συμβουλές για να μεταλαμπαδεύεστε στους μελλοντικούς ομότεχνους. Βήμα βήμα. Από τη σύλληψη της ιδέας μέχρι το τελικό κείμενο. Πώς από μια λέξη, από μια φευγαλέα κίνηση, μπορεί να γεννηθεί ένα ποίημα. Ένα οδοιπορικό στο μέρος όπου τ' ασήμαντα για πολλούς έχουν αξία. Είστε προσκεκλημένοι σε μια μεγάλη γιορτή, γεμάτη κέφι, χορό, μουσική!

 

Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο

• Για εκπαιδευτικούς και για όσους εμπλέκονται με την ανατροφή των παιδιών (Ελλάδα, Κύπρο και ομογένεια)   

• Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 4 εβδομαδιαίων συναντήσεων

• Κόστος: 50 ευρώ - εφάπαξ, στο κόστος συμπεριλαμβάνεται η αποστολή της βεβαίωσης συμμετοχής και μια μικρή έκπληξη!

• Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση (συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom)

• Πρωτότυπα βίντεο, online παιχνίδια, δραστηριότητες αξιολόγησης, αυτοαξιολόγησης, αλληλεπίδρασης και ένα εφημεριδάκι που τα σπάει!

• Αναλυτική ανατροφοδότηση στα ποιήματα των εκπαιδευτικών

 

Αυτή η λογοτεχνική συντροφιά θα τα έχει όλα!

Συντονίζει ο ελληνοκύπριος ποιητής Θεοφάνης Θεοφάνους

Δηλώσεις συμμετοχής στην ηλεκτρονική διεύθυνση: theofanis_theofanous@yahoo.gr

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751

www.ekdoseisalati.com

 

Λίγα λόγια για το παραμύθι 

"Αριάδνη, η νύχτα των Πεφταστεριών" του Θεοφάνη Θεοφάνους, 

εικονογράφηση Ιωάννα Αθανασοπούλου - Ελληνοεκδοτική.

Όσα κι αν πέφτουν αστέρια,
μοναχά ένα χρειάζεσαι 
για ν’ αλλάξεις τον κόσμο.


Η Αριάδνη, μια έμπειρη και γρήγορη αραχνομοδίστρα,
αργούσε να επιλέξει τι θα ήθελε από ένα πεφταστέρι. 
Πάντα κάποιος την προλάβαινε. 
Ποτέ, κανένα της όνειρο δεν γινόταν πραγματικότητα. 
Μια μέρα, όμως, που ο θυμός της έκανε γκλιν γκλον 
και η καρδιά της τικ τακ, 
η Αριάδνη αποφάσισε να πλέξει ένα τεράστιο δίχτυ και…

Το βιβλίο περιλαμβάνει
Διαθεματικές Προτάσεις Δραστηριοτήτων 

από την εκπαιδευτικό Μελίνα Ιντζέ.

 

Ένα παραμύθι ενσυναίσθησης.
Κάθε αντίτυπο του βιβλίου περιλαμβάνει 
Πιστοποιητικό κυριότητας αληθινού αστεριού 

Αποκτήστε το άμεσα: ellinoekdotiki.gr/gr/ekdoseis/i/ariadni-i-nuxta-twn-peftasteriwn

Πληροφορίες-παραγγελίες, 
καθημερινά από τις 9.00 ως τις 17.00 

στο 210-36.13.676

✉ info@ellinoekdotiki.gr

«Σχολή μαθητευόμενων ποιητών»
 
Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο
 
• Για κορίτσια και αγόρια δημοτικού (Ελλάδα, Κύπρο και ομογένεια)
• Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 4 εβδομαδιαίων συναντήσεων
• Κόστος: 40 ευρώ – εφάπαξ, στο κόστος συμπεριλαμβάνεται η αποστολή του πτυχίου – βεβαίωση συμμετοχής και μια μικρή έκπληξη!
• Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση
(συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom)
• Πρωτότυπα βίντεο, online παιχνίδια, δραστηριότητες αξιολόγησης, αυτοαξιολόγησης, αλληλεπίδρασης και ένα εφημεριδάκι που τα σπάει!
• Αναλυτική ανατροφοδότηση στις εργασίες των παιδιών
 
Αυτή η λογοτεχνική συντροφιά θα τα έχει όλα!
 
Συντονίζει ο ελληνοκύπριος ποιητής Θεοφάνης Θεοφάνους
 
Δηλώσεις συμμετοχής στην ηλεκτρονική διεύθυνση: theofanis_theofanous@yahoo.gr
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751



 

 

 

"Λέσχη παραμυθάδων"

Πώς ξεκινάμε να γράφουμε μια ιστορία; Πώς από μια λέξη, από μια φευγαλέα κίνηση, από έναν ήχο μπορεί να γεννηθεί ένα παραμύθι; Μυστικά, τεχνικές και συμβουλές προς μελλοντικούς ομότεχνους. Βήμα βήμα. Από τη σύλληψη της ιδέας μέχρι το τελικό κείμενο. Ένα οδοιπορικό στο μέρος όπου τ' ασήμαντα έχουν αξία. Ελάτε να ξετυλίξουμε παρέα το κουβάρι των λέξεων που ενώνει τη γη με τον ουρανό. 

Για παιδιά δημοτικού (Από Β΄ έως και ΣΤ΄ Δημοτικού)  Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση  (συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom) Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 5 εβδομαδιαίων συναντήσεων                                                     

Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο Κόστος: 50 ευρώ (εφάπαξ)  Θα δοθούν βεβαιώσεις συμμετοχής Τo εργαστήριo συντονίζει ο Θεοφάνης Θεοφάνους Εγγραφές-πληροφορίες:

theofanis_theofanous@yahoo.gr 

www.ekdoseisalati.com

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751