Μια κριτική προσέγγιση στην ποιητική συλλογή «Άλφα Βήτα» του Μάρκου Μέσκου από τις εκδόσεις Κίχλη

2016-06-11 06:21

Κάποτε στη Χώρα

ρώτησαν πολλοί τι απόμεινε από την ποίηση

αν υπάρχουν σήμερα ποιητές.

  Κανείς δεν έδινε απάντηση·

 μια μέρα απρόσμενη

 φάνηκε ένα παιδί δεκάχρονο

 (είπανε κάποιοι πως είναι γέροντας σοφός

 πως άλλαξε την ηλικία του τα ρούχα και την όψη του).

Μίλησε λοιπόν το παιδί:

Οι ποιητές και σήμερα υπάρχουν – τα πουλιά είναι!

Πουλιά του κάμπου και της αετόπετρας

που βλέπουν μακριά πέρα από το ατλάζι και τους κεραυνούς

καταδικασμένα ανάμεσα στη βαρβαρότητα να ζουν

σκλάβοι ακούσιοι με σίδερα στα πόδια

στη μιζέρια το σκότος και την ντροπή με τους λωτούς

της Λήθης εκμαυλισμένοι·

οι ποιητές σήμερα χωρίς ακρόνυχα

χωρίς άλογα και αγαπημένα

βάλτωσαν στη νοσταλγία του Ύψους.

(Αυτά είπε το παιδί μα κανείς δεν το πίστεψε.)

 

Τι να είναι άραγε χειρότερο; Ο εκμαυλισμός τους καθώς αφήνονται στη λήθη που απλόχερα χαρίζουν οι λωτοί; Μήπως η συμβίωση με τους κάθε λογής βαρβάρους; Ίσως η νοσταλγία εκείνου του απατηλού και άφθαστου πια ύψους; Ή η απιστία των υπόλοιπων, που πια δεν καρτερούν καμιά ποιητική φωνή να λάμψει στα σκοτάδια; Όλα αυτά, το καθένα με το βάρος του. Πιστεύω, ωστόσο,  πως αυτό που πονά περισσότερο είναι το βλέμμα το αετίσιο, καταδικασμένο να βλέπει (δεν μπορεί παρά να βλέπει) πέρα μακριά από τους κεραυνούς και όμως να μην μπορεί να μιλήσει.

Αυτή τη σκέψη κάνω διαβάζοντας τα πρόσφατα ποιητικά του Μάρκου Μέσκου. Και ψάχνοντας πίσω από τις λέξεις ανακαλύπτω τη φωνή του ποιητή. Να θέλει να φωνάξει και να νιώθει πως ίσως αυτός ο λόγος πια δεν ακούγεται. Και όμως να επιμένει με τους στίχους του να φτάσει και τους πιο απόμακρους σκεπτικιστές. Ποιητής του ύψους; Ίσως ένας ποιητής που θέλει να γίνει Ποίημα:

Αφάνταστα δύσκολο ο ποιητής να γίνει Ποίημα

ψαράς να γίνει μαγεύοντας τη θάλασσα υπό

το σεληνόφως την αυγή την ησυχία του καμάτου

με τη μοναδική του βάρκα

σε κάποιο ακρογιάλι του Κόσμου.

 

Δεν είναι οπωσδήποτε καινούργιος αυτός ο προβληματισμός που θέτει εδώ ο ποιητής. Ωστόσο κάθε φορά που η ποίηση αυτοαναλύεται και οι δημιουργοί ερευνούν τα όρια που φτάνει ο λόγος τους, κάτι σπουδαίο γίνεται, μια που δεν είναι δυνατόν να προχωρήσει η υπόθεση της Ποίησης με τις ψευδαισθήσεις.

 

Ο Μάρκος Μέσκος τιτλοφορεί τη συλλογή του «Άλφα Βήτα», και μας ανοίγει ένα αλφαβητάρι για να μάθουμε (ή να θυμηθούμε) τον Κόσμο, να γνωρίσουμε τον Ποιητή, να ακούσουμε τον Λόγο και να βαδίσουμε τον Δρόμο. Να νοσταλγήσουμε το Ύψος. Έτσι όπως με τα κεφαλαία γράμματα μάς δείχνει τον τρόπο να συλλαβίσουμε το νόημα των λέξεων, αντιλαμβάνομαι τον ρόλο του ποιητή-διανοητή, γιατί συχνά ο ποιητικός λόγος υποκρύπτει τον δοκιμιακό. Στην περίπτωση του Μέσκου ο ποιητής ως κυρίαρχη περσόνα περιθάλπει τον σκεπτικισμό του δοκιμιογράφου και ενσωματώνει στον στίχο τη θέση/άποψη ενός σαφέστατα πολιτικοποιημένου προσώπου.

 

εσύ

ξένος εξόριστος στη χώρα πρόσεχε

τον ανώνυμο βυθό της μνήμης

το συχνό ψέμα της αλήθειας

τις στάχτες που τραβούν τη φλόγα σβήνοντάς την.

 

Κάτω από αυτό το πρίσμα, η πρόσφατη αυτή ποιητική κατάθεση του Μάρκου Μέσκου (ίσως περισσότερο από τις προηγούμενες) συνοψίζει και την Ποιητική του. Το πώς και το γιατί της δημιουργίας, τη μοναξιά του ποιητή, την ελπίδα, έτσι όπως διαγράφεται (αχνή έστω) στη σκέψη ενός παιδιού, τη βύθιση στην παράδοση του τόπου για να αντλήσει από εκεί όχι στεγνά μοτίβα αλλά ζωή αληθινή που τροφοδοτεί κάθε νέο πάτημα εδώ στο σήμερα.

Από την άλλη μεριά τ’ αντίπερα

τραγουδώ το κόκκινο τραγούδι

μην τάχα περάσει τον μαύρο ποταμό

και σ’ ανταμώσει!

Έρχεται εδώ η βίωση της απώλειας, μαζί και η ανάμειξη του κόκκινου με το μαύρο, που δεν ξέρεις να πεις αν φέρνει μέσα του μονάχα τη φωνή του λαϊκού λυράρη της παράδοσης που τραγουδάει το αντίπερα ή και το κόκκινο εκείνο της ελπίδας που αντιπαλεύει όλο το μαύρο του κόσμου. Κι ας γράφει αλλού:

-         Αλλάζει ο καιρός ο κόσμος αλλάζει έλεγε συλ-

λογισμένος μα δεν το πολυπίστευε.

 

Παρατηρώ τον τρόπο που στιχουργεί ο ποιητής. Συχνά οι στίχοι του κόβονται και συνεχίζουν με τη λογική του συλλαβισμού που ακολουθεί ένα  πεζό, σαν να μας υπαγορεύει και τον τρόπο ανάγνωσης. Δεν μένει παρά να διαβάσουμε κι εμείς την «Άλφα Βήτα» του, μέσα από τη δική του οπτική. Μια ποιητική φωνή που με ειλικρίνεια, θέση και γνώση έρχεται για μια ακόμη φορά να μας κερδίσει με τη γνησιότητά της.

Η έκδοση της Κίχλης, όπως πάντα επιμελημένη με προσοχή αναγνωρίσιμη στον κόσμο των βιβλίων, κοσμείται με σχέδια του ποιητή και στο εξώφυλλο αλλά και στις σελίδες. Σε κόκκινο και μαύρο στο εξώφυλλο, χρώματα που θα συναντήσουμε και στους στίχους του. Χρώματα σημαδιακά, άσπρο, μαύρο, κόκκινο. Άλλοτε του αίματος, άλλοτε της επανάστασης, της ζωής και του θανάτου. Μια ισορροπία εικαστική και ποιητική. Όπως ακριβώς πρέπει να παρουσιάζονται οι ποιητικές προτάσεις. Λιτά, αρμονικά, με άψογη αισθητική.

 

Για το BOOK TOUR, Διώνη Δημητριάδου.

https://meanoihtavivlia.blogspot.gr

Μ' ένα βλέμμα κι ένα φιλί!

- Θεοφάνης Θεοφάνους
Σχεδιασμός εξωφύλλου - οπισθοφύλλου:
Βιβή Μαρκάτου
Ποίηση για μεγάλα παιδιά και εφήβους
Εργαστήριο συγγραφής-εκδόσεις Αλάτι
Τιμή: 10 ευρώ
ISBN: 978-618-85110-3-3
64 σελ.
 
Αποκτήστε το άμεσα από το ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο των εκδόσεων Αλάτι.
ή στείλτε email δηλώνοντας απλώς τ' όνομά σας, τον αριθμό αντιτύπων που επιθυμείτε κι εμείς θα επικοινωνήσουμε μαζί σας.
ekdoseisalati@gmail.com
 
* Οι πρώτες παραγγελίες θα συνοδεύονται από μία χειροποίητη καρδούλα - οριγκάμι σελιδοδείκτη

 

"Σχολή μαθητευόμενων ποιητών

Για εκπαιδευτικούς σχολικής ηλικίας

Τι θα έλεγα στους μαθητές μου"

Ένα ολότελα μαγικό ταξίδι στη χώρα της ποίησης.

Μυστικά, τεχνικές και συμβουλές για να μεταλαμπαδεύεστε στους μελλοντικούς ομότεχνους. Βήμα βήμα. Από τη σύλληψη της ιδέας μέχρι το τελικό κείμενο. Πώς από μια λέξη, από μια φευγαλέα κίνηση, μπορεί να γεννηθεί ένα ποίημα. Ένα οδοιπορικό στο μέρος όπου τ' ασήμαντα για πολλούς έχουν αξία. Είστε προσκεκλημένοι σε μια μεγάλη γιορτή, γεμάτη κέφι, χορό, μουσική!

 

Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο

• Για εκπαιδευτικούς και για όσους εμπλέκονται με την ανατροφή των παιδιών (Ελλάδα, Κύπρο και ομογένεια)   

• Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 4 εβδομαδιαίων συναντήσεων

• Κόστος: 50 ευρώ - εφάπαξ, στο κόστος συμπεριλαμβάνεται η αποστολή της βεβαίωσης συμμετοχής και μια μικρή έκπληξη!

• Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση (συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom)

• Πρωτότυπα βίντεο, online παιχνίδια, δραστηριότητες αξιολόγησης, αυτοαξιολόγησης, αλληλεπίδρασης και ένα εφημεριδάκι που τα σπάει!

• Αναλυτική ανατροφοδότηση στα ποιήματα των εκπαιδευτικών

 

Αυτή η λογοτεχνική συντροφιά θα τα έχει όλα!

Συντονίζει ο ελληνοκύπριος ποιητής Θεοφάνης Θεοφάνους

Δηλώσεις συμμετοχής στην ηλεκτρονική διεύθυνση: theofanis_theofanous@yahoo.gr

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751

www.ekdoseisalati.com

 

Λίγα λόγια για το παραμύθι 

"Αριάδνη, η νύχτα των Πεφταστεριών" του Θεοφάνη Θεοφάνους, 

εικονογράφηση Ιωάννα Αθανασοπούλου - Ελληνοεκδοτική.

Όσα κι αν πέφτουν αστέρια,
μοναχά ένα χρειάζεσαι 
για ν’ αλλάξεις τον κόσμο.


Η Αριάδνη, μια έμπειρη και γρήγορη αραχνομοδίστρα,
αργούσε να επιλέξει τι θα ήθελε από ένα πεφταστέρι. 
Πάντα κάποιος την προλάβαινε. 
Ποτέ, κανένα της όνειρο δεν γινόταν πραγματικότητα. 
Μια μέρα, όμως, που ο θυμός της έκανε γκλιν γκλον 
και η καρδιά της τικ τακ, 
η Αριάδνη αποφάσισε να πλέξει ένα τεράστιο δίχτυ και…

Το βιβλίο περιλαμβάνει
Διαθεματικές Προτάσεις Δραστηριοτήτων 

από την εκπαιδευτικό Μελίνα Ιντζέ.

 

Ένα παραμύθι ενσυναίσθησης.
Κάθε αντίτυπο του βιβλίου περιλαμβάνει 
Πιστοποιητικό κυριότητας αληθινού αστεριού 

Αποκτήστε το άμεσα: ellinoekdotiki.gr/gr/ekdoseis/i/ariadni-i-nuxta-twn-peftasteriwn

Πληροφορίες-παραγγελίες, 
καθημερινά από τις 9.00 ως τις 17.00 

στο 210-36.13.676

✉ info@ellinoekdotiki.gr

«Σχολή μαθητευόμενων ποιητών»
 
Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο
 
• Για κορίτσια και αγόρια δημοτικού (Ελλάδα, Κύπρο και ομογένεια)
• Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 4 εβδομαδιαίων συναντήσεων
• Κόστος: 40 ευρώ – εφάπαξ, στο κόστος συμπεριλαμβάνεται η αποστολή του πτυχίου – βεβαίωση συμμετοχής και μια μικρή έκπληξη!
• Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση
(συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom)
• Πρωτότυπα βίντεο, online παιχνίδια, δραστηριότητες αξιολόγησης, αυτοαξιολόγησης, αλληλεπίδρασης και ένα εφημεριδάκι που τα σπάει!
• Αναλυτική ανατροφοδότηση στις εργασίες των παιδιών
 
Αυτή η λογοτεχνική συντροφιά θα τα έχει όλα!
 
Συντονίζει ο ελληνοκύπριος ποιητής Θεοφάνης Θεοφάνους
 
Δηλώσεις συμμετοχής στην ηλεκτρονική διεύθυνση: theofanis_theofanous@yahoo.gr
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751



 

 

 

"Λέσχη παραμυθάδων"

Πώς ξεκινάμε να γράφουμε μια ιστορία; Πώς από μια λέξη, από μια φευγαλέα κίνηση, από έναν ήχο μπορεί να γεννηθεί ένα παραμύθι; Μυστικά, τεχνικές και συμβουλές προς μελλοντικούς ομότεχνους. Βήμα βήμα. Από τη σύλληψη της ιδέας μέχρι το τελικό κείμενο. Ένα οδοιπορικό στο μέρος όπου τ' ασήμαντα έχουν αξία. Ελάτε να ξετυλίξουμε παρέα το κουβάρι των λέξεων που ενώνει τη γη με τον ουρανό. 

Για παιδιά δημοτικού (Από Β΄ έως και ΣΤ΄ Δημοτικού)  Σύγχρονη και ασύγχρονη τηλεκπαίδευση  (συναντήσεις μέσω της πλατφόρμας Zoom) Ολοκληρωμένο πρόγραμμα 5 εβδομαδιαίων συναντήσεων                                                     

Έναρξη: Εγγραφές όλο τον χρόνο Κόστος: 50 ευρώ (εφάπαξ)  Θα δοθούν βεβαιώσεις συμμετοχής Τo εργαστήριo συντονίζει ο Θεοφάνης Θεοφάνους Εγγραφές-πληροφορίες:

theofanis_theofanous@yahoo.gr 

www.ekdoseisalati.com

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6978198751