Ίψεν, Παπαδιαμάντης και Ευριπίδης (Διακειμενικότητα)

2017-06-05 12:06

 

Η κυρά της θάλασσας

Henrik Ibsen
μετάφραση: Μαργαρίτα Μέλμπεργκ

Νεφέλη, 2010
245 σελ.
ISBN 978-960-211-950-1
Τιμή
 € 12,98

[...] Η Ελίντα, η ηρωίδα του έργου, όπως η μικρή σειρήνα -αναζητώντας την αληθινή ζωή την ευτυχία που δεν απολαμβάνει στο γάμο της με τον γιατρό Βάνγκελ- στρέφει το βλέμμα της έξω από τα στενά όρια του περιβάλλοντός της, στην ανοιχτή θάλασσα.
"Η κυρά της θάλασσας", αν και στηρίζεται σε μύθο, είναι ένα ψυχολογικό δράμα και αφορά τη σχέση δύο ανθρώπων που ζουν χωρίς έρωτα, εγκλωβισμένοι στο πλαίσιο μιας κοινωνικής σύμβασης.
Η Ελίντα, κόρη φαροφύλακα, αγάπησε κάποτε έναν θαλασσινό, που της υποσχέθηκε μια ελεύθερη ζωή. Ο θαλασσινός αυτός, ένας ξένος, αποτελεί περισσότερο σύμβολο ελευθερίας παρά προσωποποίηση του ιδανικού έρωτα.
Ο ξαφνικός ερχομός του ξένου ταράζει την Ελίντα. Έχουν περάσει αρκετά χρόνια από την τελευταία τους συνάντηση και η αναμονή έχει κλονίσει τον εύθραυστο ψυχισμό της. [...]

(από το σημείωμα της μεταφράστριας)

Η νοσταλγός

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης

Εντύποις, 2016
42 σελ.
ISBN 978-618-5019-42-6
Τιμή
 € 6,36

"Το μυθιστόρημα του Αλ. Παπαδιαμάντη στο αυθεντικό πολυτονικό κείμενο.

Η εικοσιπεντάχρονη ηρωίδα του διηγήματος, η Λαλιώ, είναι παντρεμένη με τον μπάρμπα-Μοναχάκη, ο οποίος όχι μόνο είναι κατά πολύ μεγαλύτερος, αλλά έχει και μια κόρη κατά ένα χρόνο μεγαλύτερη απ’ τη νέα του σύζυγο. Η Λαλιώ, που έχει αναγκαστεί να ακολουθήσει τον άντρα της στο νησί του, που βρίσκεται κοντά στο νησί που μέχρι πρότινος έμενε με τους γονείς της, αδυνατεί να προσαρμοστεί και ζητά διαρκώς την επιστροφή της κοντά στους δικούς της.

Ο δεκαοχτάχρονος Μαθιός, γείτονας της Λαλιώς, την έχει ερωτευτεί και παρά τη μεταξύ τους διαφορά ηλικίας, αποζητά κάθε ευκαιρία για να είναι κοντά της. Η πρόταση για ένα περίπατο στην παραλία του νησιού, θα αποτελέσει την αφορμή για να πάρουν μια βάρκα, με τη σκέψη να κάνουν απλώς τον κύκλο του λιμανιού, κάτι που θα μετεξελιχθεί γρήγορα σε μια προσπάθεια της Λαλιώς να επιστρέψει στο νησί της. Ο νεαρός θα βρει την ευκαιρία να θαυμάσει από κοντά την όμορφη κοπέλα και να διερευνήσει μ’ επίμονες ερωτήσεις το παρελθόν της, αλλά και τα συναισθήματά της, με την ελπίδα πως θα μπορέσει να γίνει αυτός ο νέος έρωτας της ζωής της.

Τους δύο νέους σύντομα θα καταδιώξει ο σύζυγος της κοπέλας και θα τους προλάβει ακριβώς τη στιγμή που φτάνουν στο νησί της. Εκεί, ο μπάρπα-Μοναχάκης θα ζητήσει απ’ τη Λαλιώ να τη συνοδέψει στο σπίτι των δικών της κι εκείνη θα αποχαιρετίσει τον Μαθιό, λέγοντάς του πως αν ήταν νεότερη και πέθαινε ο άντρας της, θα τον παντρευόταν."

 

Μήδεια

Ευριπίδης
μετάφραση: Απόστολος Κουταλόπουλος

Εκδόσεις Πατάκη, 2013
317 σελ.
ISBN 978-960-16-4963-4
Τιμή
 € 17,00

"Η "Μήδεια" είναι ένα αριστούργημα της παγκόσμιας δραματουργίας. Πυρήνας του έργου είναι η σύγκρουση ανάμεσα στη Μήδεια και στον Ιάσονα, στην εγκαταλειμμένη σύζυγο και στον επίορκο άντρα της. Η ηρωίδα παρουσιάζεται ως ένας χαρακτήρας αγέρωχος και παράφορος, εντελώς ανεξέλεγκτος στην αγάπη και στο μίσος. Στη φλεγόμενη πορεία της στη ζωή αφήνει πίσω της συντρίμμια. Απέναντι στο φλογερό πάθος της Μήδειας στήνεται ο ψυχρός χαρακτήρας του Ιάσονα. Ο μυθικός ήρωας παρουσιάζεται ως ένας εγωιστής και ποταπός συμφεροντολόγος. Προδίνοντας τη γυναίκα που κάποτε αγάπησε, απελευθέρωσε δυνάμεις καταστροφικές και ακατανίκητες, που οδήγησαν πολλούς αθώους στον θάνατο και τον ίδιο στη συντριβή.

Ο ποιητής στο έργο αυτό φιλοτεχνεί τα πορτρέτα των δύο αυτών ακραίων χαρακτήρων με λεπτές πινελιές και ανιχνεύει την άβυσσο της ανθρώπινης ψυχής κάτω από έναν καινούργιο φωτισμό."

 

Η Κυρά της θάλασσας του Ίψεν έλκεται ακατανίκητα από τη θάλασσα και είναι παγιδευμένη σε ένα γάμο όπου ο σύζυγος έχει παιδιά κοντά στην ηλικία της, ακριβώς όπως και η Λιαλιώ στην Νοσταλγό του Παπαδιαμάντη που νοσταλγεί διακαώς το γενέθλιο τόπο της. Η Μήδεια κατά τη δική μου άποψη, είναι κι αυτή νοσταλγός. Της λείπει η Μαύρη θάλασσα και τα δικά της ήθη και έθιμα. Είναι μία βάρβαρη ''από κει πέρα''. Δεν κατανοεί και δεν μπορεί να προσαρμοστεί σε μία ξένη χώρα. Η διαφορά με την Κυρά της θάλασσας και την Νοσταλγό είναι ότι στο τέλος δεν συμβιβάζεται, δεν υποτάσσεται, δεν επιλέγει την οικογένεια. Το ανοίκειο και η θάλασσα παίζουν κυρίαρχο ρόλο και στις τρεις ηρωίδες (στην τελευταία ως τόπος καταγωγής της).

 

Για το BOOK TOUR, Αρχοντούλα Παναγιωτακοπούλου.